Rozporządzenie EUDR – co muszą wiedzieć importerzy?

Przygotowania do przestrzegania obowiązków EUDR nie idą po Twojej myśli? W takim razie mam dla Ciebie dobre nowiny! Komisja Europejska zaproponowała szereg zmian w rozporządzeniu. Uwzględniają one wiele uproszczeń, które znacząco pomogą mikro i małym przedsiębiorcom.

Dodatkowo, trwają rozmowy nad dalszym przesunięciem terminu wdrożenie o rok. Zmiany wciąż nie są oficjalne, jednak już teraz warto je poznać.

Spis treści:

• Czym jest EUDR?
• Jakie towary obejmuje EUDR?
• Na co zwracać się uwagę w kontekście EUDR?
• System Należytej Staranności (DDS)
• Jakie kary grożą za nieprzestrzeganie przepisów EUDR?
• Listopadowe propozycje zmian i uproszczeń w rozporządzeniu
• Wdrożenie EUDR przez rynek

Przypomnijmy, że Parlament Europejski wprowadził w życie nowe rozporządzenie EUDR. Będzie to, obok CBAM, jedną z najważniejszych regulacji UE w kwestii zrównoważonego handlu i polityki klimatycznej.

Mowa o Rozporządzeniu (UE) 2023/1115, który przyjęty został przez parlament 31 maja 2023 roku, a do życia wszedł niecały miesiąc później, bo 29 czerwca.

Czym jest EUDR?

To nowe prawo unijne wprowadza wiele regulacji, które wpływać będzie na wiele przedsiębiorstw, a nie przestrzeganie ich może skutkować karami nie tylko finansowymi ale i czasowymi zakazami wprowadzania towarów na rynek.

Czego dokładnie dotyczy EUDR? To regulacja, która ma znacząco ograniczyć globalne wylesianie i degradację lasów po 31 grudnia 2020 r. Dodatkowo, rozporządzenie to ma stać na straży bioróżnorodności oraz redukcji emisji gazów cieplarnianych, za 11% których odpowiada wylesianie.

Celem EUDR jest również przeniesienie odpowiedzialności z konsumentów i rządów bezpośrednio na firmy i przedsiębiorstwa,

Jakie towary obejmuje EUDR?

Zgodnie z Artykułem 3 rozporządzenia, legalnie funkcjonujący produkt na rynku UE powinien spełniać trzy warunki:

1. Produkcja produktu powinna być wolna od wylesiania. To znaczy, że producenci muszą pozyskiwać je wyłącznie z terenów, na których po 31 grudnia 2020 r. nie prowadzono wylesiania.
2. Producent musi wytworzyć produkt zgodnie z obowiązującymi przepisami kraju produkcji.
3. Obecność Oświadczenia o Należytej Staranność (DDS). Każdy transport powinien zawierać dokument potwierdzający, że przedsiębiorca przeprowadził analizy ryzyka, które wykazały, że jest ono znikome.

Firmy wprowadzające towary na rynek Unii Europejskiej muszą prowadzić szczegółową dokumentację dotyczącą siedmiu kluczowych grup towarowych oraz ich produktów pochodnych. Są to towary, których produkcja ma największy wpływ na globalne wylesianie:

• drewno – np.: Drewno surowe (kod 4403), płyta wiórowa (4410), sklejka (4412), itp
• soja – np.: Nasiona soi (1201), olej sojowy (1507)
• palma olejowa – orzechy palmowe (1207 10), olej palmowy (1511), Gliceryna o czystości 95% (ex 2905 45)
• kawa (0901)
• kakao – ziarna (1801), pasta kakaowa (1803)
• kauczuk -naturalny (4001), pasy lub taśmy (ex 4010)
• bydło –  w tym mięso i skóry (np.: ex 0201, ex 0206 22, itp.).

Dla importerów to oznacza konieczność gromadzenia dokumentacji potwierdzającej zgodność produktów z zasadami EUDR, podobnie jak w przypadku wymagań określanych przez inne regulacje unijne, takie jak dyrektywa maszynowa. W tym kontekście niezbędne staje się także właściwe określenie klasyfikacji towarów – pomocny może być prawidłowo ustalony kod CN, który umożliwia jednoznaczne przypisanie produktu do kategorii celnej.

Na co zwracać się uwagę w kontekście EUDR?

W pierwszej kolejności powinieneś zweryfikować, czy produkty, które sprowadzasz wpadają do wymienionych kategorii. Pełną listę kodów CN znajdziesz w załączniku I rozporządzenia: link do dokumentu

Jeśli kody zgadzają się z rozprowadzanymi przez Ciebie produktami, powinieneś niezwłocznie zadbać o przeprowadzenie pełnej procedury due diligence. Jej celem będzie udokumentowanie, iż produkcja Twoich towarów nie wpłynęła na procesy wylesiania i degradacji lasów na terenach tym zagrożonych oraz potwierdzająca to, że nie pochodzą one z terenów wylesionych po 31.12.2020r. 

System Należytej Staranności (DDS)

To mechanizm, którego celem jest pełna identyfikowalność produktów i umożliwienie firmom weryfikacji, czy towary spełniają wymogi rozporządzenia EUDR. Proces ten wymaga od przedsiębiorców dogłębnych badań i analiz produktu, oraz dokładnym prześwietleniu swojego łańcuch dostaw.

Procedura należytej staranności musi zostać wykonana przed wprowadzeniem produktu do obrotu na terenie UE lub jego wywozem poza granice. Aby przeprowadzić ją poprawnie należy:

• Zebrać wszystkie możliwe informacje o produkcie – przede wszystkim mają one potwierdzać legalność produkcji oraz zapewnić o spełnianiu wymogów EUDR. Wśród informacji koniecznych są na przykład współrzędne geolaokalizacyjne działek gruntu, na których dane towary zostały wyprodukowane. Dodatkowo wszystkie dane muszą być przechowywane przez firmy przez co najmniej 5 lat.
• Na podstawie zebranych danych, firma musi przeprowadzić ocenę ryzyka. Taka analiza musi uwzględniać kryteria rozporządzenia takie jak: klasyfikacja ryzyka kraju produkcji, powszechność wylesiania w danym regionie, obecność ludności rdzennej, a także złożoność łańcucha dostaw. Aby produkt mógł zostać wprowadzony do obrotu na terenie UE, jego ocena musi wykazać „znikome ryzyko”
• Co w przypadku gdy ryzyko zostanie uznane za wyższe? Otóż firma, która chce sprowadzać dany produkt, zobowiązana jest do podjęcia odpowiednich środków w celu zminimalizowania tego ryzyka.

Upewnij się zatem, że Twój dostawca będzie w stanie udostępnić Ci wszystkie wymagane informacje. Bez nich nie będziesz mógł złożyć odpowiednich oświadczeń i dokumentów w systemie UE oraz legalnie sprowadzić i dystrybuować swoich produktów na terenie Unii.

Jakie kary grożą za nieprzestrzeganie przepisów EUDR?

A jakie będą obowiązywać kary za nieprawidłowości w dokumentacji?

• Grzywna o wartości co najmniej 4% łącznego rocznego obrotu, za rok poprzedzający nałożenie grzywny.
• Konfiskatę produktów, których dotyczy rozporządzenie.
• Konfiskatę dochodów uzyskanych z obrotu tymi towarami.
• Czasowe wykluczenie (maksymalnie 12 miesięcy) z procedur udzielania zamówień oraz finansowania publicznego.
• Czasowy zakaz wprowadzania na rynek oraz wywozu towarów, których dotyczy EUDR.

Kary będą więc odczuwalne dla przedsiębiorstw, które zdecydują się na nie przykładanie się do odpowiedniej dokumentacji pochodzenia swoich produktów.

Listopadowe propozycje zmian i uproszczeń w rozporządzeniu

Początkowo obowiązek bezwzględnego przestrzegania wymogów EUDR miał rozpocząć się 30 grudnia 2024 roku dla dużych i średnich firm oraz od 30 czerwca 2026 roku dla małych i mikroprzedsiębiorstw. Wkrótce po przyjęciu rozporządzenia zostało ogłoszone wydłużenie okresu przygotowawczego o rok (adekwatnie do 30.12.2025r. oraz 30.06.2026r.).

W listopadzie tego roku Komisja Europejska zaproponował nowe daty wdrożenia oraz szereg zmian legislacyjnych, które mają na celu uproszczenie całego procesu dla małych i mikroprzedsiębiorstw. Propozycje te podyktowane są opóźnieniami i niepewnością, czy branża zdoła się w pełni przystosować do nadchodzących zmian.

Do najważniejszych proponowanych zmian zaliczane są:

• Uproszenia dla małych i mikro operatorów pierwotnych pochodzących z krajów o niskim ryzyku wylesienia. Propozycja zwalnia ich z obowiązku składania pełnych oświadczeń o należytej staranności.W zamian mieliby składać uproszczone oświadczenie jednorazowo.
• Ograniczenie składania DDS w ramach łańcucha dostaw. W tej propozycji jedynie operatorzy jako pierwsi wprowadzający produkt na rynek mieliby przedstawiać oświadczenie o należytej staranności. Członkowie dalszych etapów łańcucha dostaw byliby zwolnieni ze składania osobnych oświadczeń.
• Zasugerowano również wyłączenie niektórych produktów z zakresu EUDR. Na przykład towary drukowane, produkty wykonane wyłącznie z bambusa i rattanu, a także towary używane i wyprodukowane z materiału, który zakończył już swój cykl życia.

Dodatkowo daty wprowadzenia bezwzględnego obowiązku przestrzegania EUDR zostałby przesunięte o kolejny rok:

• od 30 grudnia 2026 r. – dla dużych i średnich firm,
• od 30 czerwca 2027 r. – dla małych i mikroprzedsiębiorstw.

Propozycje zmian brzmią więc bardzo optymistycznie dla wielu przedsiębiorstw europejskich zajmujących się importem spoza granic UE. Wciąż trwają jednak rozmowy nad ich wprowadzeniem. Ostateczną decyzję poznamy w grudniu tego roku. W przypadku braku porozumienia, rozporządzenie wejdzie w życie bez zmian według poprzedniego harmonogramu.

Wdrożenie EUDR przez rynek

Przesunięcie dat wdrożenia nie zmieni jednak znacząco panującej obecnie sytuacji w branży. Wiele dużych firm wymaga od swoich dostawców zgodności z EUDR już w tym momencie. Potencjalne przesunięcie obowiązku nie powinno być więc pozwoleniem do odraczania odpowiednich przygotowań.

Oczywiście w Fullbax znajdziesz nie tylko wiedzę ale i pełne wsparcie w imporcie towarów z Chin. Zatem jeśli nowe przepisy wydają się dla Ciebie zbyt skomplikowane, skontaktuj się z nami! Przeprowadzimy Twój import za Ciebie dla Ciebie!